In het Jeugdjournaal van donderdag 11 april 2013 werd de tentoonstelling “Hoge Pruiken, Plat Vermaak” in Het Utrechts Archief gepresenteerd. Heel mooi natuurlijk dat het archief uitpakt rond de Vrede van Utrecht van 1713. Maar die pruiken! Op Twitter heb ik me al kritisch uitgelaten over de aankleding van de gids in het archief en vooral zijn pruik. Wat is er aan de hand?

 

pruikPruiken

In het fragment van het Jeugdjournaal is een acteur te zien met een pruik, die uit de carnavalswinkel lijkt te komen. Dan deed het Mauritshuis het tijdens de Museumnacht beter. Stadhouder Willem V en zijn vrouw Wilhelmina van Pruisen gaven daar acte de présènce in kleding die enigszins goed leek en zeker Willem V droeg een pruik die netjes was gekapt en zelf geïnspireerd leek op zijn portretten. Dat zien we graag als Prins en Patriot: een beetje inhoudelijke presentatie van historische figuren. En waarbij tenminste is nagedacht over de kleding en de pruik.

Verschillende stijlen

Het meest storend aan de acteur in Hoge Pruiken was dat hij een moderne carnavalspruik droeg. Het voedt het idee dat een pruik nu eenmaal een pruik is en de stijl er niet toe doet. Lang grijs of wit haar (of de Amadeus-versie die we in het Jeugdjournaal zien), achterover gekamd en vastgebonden met een strik staat dan synoniem voor de “pruikentijd”. De pruiken uit 1713 waren echter niet te vergelijken met die uit bijvoorbeeld 1780. De kleur, lengte en de haarstijl verschilde enorm. Gelukkig weet de schilderes Semiramis Öner Mühürdaroglu dat precies: zij schilderde het grote moderne schilderij van de Vrede van Utrecht, onthuld op 11 april. Daarop zien we een gezelschap in prachtige kleding, met dito pruiken (zie foto).

 

Vrede van UtrechtContext

Natuurlijk zijn in een kinderpresentatie op een tentoonstelling details minder belangrijk: we mogen al blij zijn als kinderen überhaubt leren over de “pruikentijd”. Maar kinderen nemen ook volwassenen mee: hoeveel over de werkelijke achttiende eeuw weten zij als ze naar buiten gaan? En als kinderen al niet meer de juiste historische context krijgen, hoe moeten we dat dan verkopen aan volwassenen?

Historisch besef

Enig historisch besef en “opvoedkunde” mogen we toch verwachten van een museum. En als het nu ingewikkeld was. Maar het kost niets of weinig meer om een goede pruik te gebruiken. En om de vele fabeltjes die over achttiende-eeuwse pruiken de ronde doen te ontkrachten. Daarvoor is een aangeklede gids in het museum juist de ideale persoon. Daarom vindt u bij Prins en Patriot geen illustraties van carnavalspruiken of gouden biezen aan de jas. Dacht iedereen die historische presentaties geeft er maar zo over.

Meer weten?

Wil je meer weten over die interessante tijd tussen 1780 en 1795? Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief. Dan houden we je iedere maand op de hoogte van pruikengedoe, publicaties en wetenswaardigheden over deze vijftien jaar met prinsen en patriotten. Geen reclame of promoties, maar al het nieuws tussen 1780 en 1795, gemakkelijk in je inbox.